نمونه برداري از مغز استخوان

فیبروزکیستیک چیست؟
فیبروزکیستیک چیست؟
14 مرداد 1398

درخواست آزمایش در محل


نمونه برداري از مغز استخوان

مغز استخوان داراي دو قسمت مايع و جامد مي باشد، پزشك با استفاده از يك سوزن مقداري از مايع درون مغز استخوان را بر مي دارد و براي نمونه برداري از قسمت جامد از سوزني بزرگ تر  استفاده مي كند. نمونه برداري بخش مايع مغز استخوان آسپراسيون و بيوپسي نمونه برداري قسمت جامد مي باشد. به اين نمونه برداري، آزمايش مغز استخوان مي گويند.

 چرا بايد نمونه برداري از مغز استخوان  انجام داد

با انجام اين آزمايش پزشك، سلامت مغز استخوان را تشخيص  مي دهد و چگونگي عملكرد سلول هاي خون ساز را در مي يابد، يا براي پيشگيري بيماري هاي خوني و تشخيص برخي سرطان ها نيز انجام اين آزمايش ضروري مي باشد. نمونه برداري از مغز استخوان به پزشك اطلاعات مفيدي مي دهد به عنوان مثال اگر آزمايش خون، مقدار گلبول هاي خوني را درست نشان ندهد يا علت مشكل و بيماري شما از طريق آزمايش خون مشخص نشود، پزشك تجويز نمونه برداري از مغز استخوان را  مي دهد. مغز استخوان محل ساخت سلول هاي خوني مي باشد و نمونه برداري از مغز استخوان، نوع،  و وضعيت شكل گيري سلول هاي خوني را به پزشك نشان مي دهد.

نمونه مغز استخوان

 هدف پزشك از نمونه برداري مغز استخوان ممكن است به دلايل زير انجام گيرد.

  • براي تشخيص بيماريي كه مرتبط با مغز استخوان و سلول هاي خوني مي باشد.
  • پزشك براي اينك بداند بيماري در بدن بيمار تا چه اندازه پيش رفته است، آزمايش مغز استخوان را مي دهد .
  • براي تعيين اندازه مقدارآهن، سوخت وساز بدن اين آزمايش انجام مي گيرد.
  • براي اينكه اطلاعات كافي راجع به بيماري و درمان توسط پزشك انجام بپذيرد، انجام اين آزمايش ضروري است.

گاهي پزشك براي بعضي اختلالات مانند كم خوني ،ميلوفيبروز (كه نوعي اختلال در مغز استخوان است) نمونه برداري مغز استخوان را انجام مي دهد. گاهي مشاهده غير عادي تعداد گلبول هاي خون (تعداد گلبول ها كم يا  زياد مي باشند) سرطان مغز استخواني يا لوسمي و سرطان هاي پيشرفته كه مغز استخوان را نيز در گير كرده اند، موجب  مي شود تا اين آزمايش و تحقيقات روي بافت مغز استخوان انجام بگيرد.گاهي با انجام فقط نمونه برداري از بافت مايع مغز استخوان يا فقط قسمت جامد مغز استخوان مي توان نتيجه را دريافت كرد، ولي بيشتر مواقع هر دو آزمايش با يكديگر انجام مي پذيرد.

 

 عوارض آزمايش مغز استخوان

معمولا آزمايش نمونه برداري مغز استخوان بي خطر مي باشد، مگر در  موارد خيلي نادر ممكن است بعضي علايم اتفاق بيفتد مثلا،

  • احتمال خون ريزي شديد به علت كمي پلاكت خون در بعضي افراد  ايجاد شود.
  • در افرادي كه سيستم ايمني آنها ضعيف باشد دچار عفونت شوند .
  • در اثر استفاده از آرامبخش ها ممكن است ايجاد حساسيت ، تهوع و يا ضربان قلب را نامنظم كند.
  • وقتي نمونه برداري از بافت جامد انجام بگيرد، ممكن است فرد كمي بيشتر دچار درد و ناراحتي شود.
  • در نمونه برداري از بافت مايع مغز استخوان از جناغ سينه گاهي افراد دچار مشكلات قلبي و ريوي مي شوند.

 

 پزشك يا متخصص چه اقداماتي را انجام مي دهد

وقتي به بيمارستان يا كلينيك و مطب براي نمونه برداري مراجعه مي كنيد، پزشك متخصص هماتولوژيست يا متخصص سرطان يا پرستار و تكنسين مجرب اين كار را براي شما انجام دهند. اين آزمايش معمولا نيم ساعت زمان مي برد . پس، قبل از انجام هر كاري داروي آرامبخش وريدي تزريق مي شود و مراحل بعدي براي آماده سازي و مراقبت نيز پس از اين اقدامات انجام مي گيرد. قبل از آزمايش گروه مراقبت هاي بهداشتي ضربان قلب و فشار خون شما را كنترل مي كنند. به علت درد ناك بودن آزمايش نمونه برداري از داروي بيهوشي استفاده مي شود،كه مي تواند به صورت بي حسي موضعي باشد. در اين زمان شما در حالت هوشياري كامل آزمايش نمونه برداري را انجام مي دهيد و در صورت احساس درد، داروي آرامبخش از طريق وريد به شما تزريق مي شود. براي نمونه برداري محل انجام آزمايش مشخص و با الكل ضد عفوني مي شود. براي نمونه برداري از بافت جامد از بالاي استخوان لگن خاصره  (تاج خاصره خلفي)  استفاده مي شود و براي جمع آوري نمونه از بافت مايع از استخوان سينه يا كشاله ران  استفاده مي شود  براي كودكان و نوزادان از استخوان زير زانوي پا نمونه برداري انجام مي شود. براي انجام آزمايش از بيمار خواسته مي شود كه روي شكم يا پهلو دراز كشيده و همه بدن جز محل آزمايش با پارچه پوشيده مي شود. آزمايش نمونه برداري از بافت مايع (اسپيراسيون)

ابتدا آزمايش نمونه برداري از بخش مايع مغز استخوان توسط پزشك  انجام مي شود . براي اين آزمايش يك برش كوچك در محل ورود سوزن داده مي شود و يك سوزن توخالي وارد مغز استخوان مي شود و زماني كه مايع از استخوان به سرنگ وارد مي شود  مختصر دردي  همراه با سوزش حس مي شود. براي انجام نمونه برداري گروه مراقب و بهداشت حضور دارند تا در صورت بروز اشكال و ميزان نمونه خارج شده از بافت اطمينان داشته باشندو در صورت نياز تكرار مجدد آزمايش را بر عهده دارند.

آزمایش نمونه برداري از مغز استخوان

 نمونه برداري از بافت جامد مغز استخوان (بيوپسي)

 براي آزمايش بيوپسي مغز استخوان يك نمونه از بافت جامد مغز استخوان برداشته مي شود اما در بيوپسي استخوان نمونه از استخوان طبيعي گرفته مي شود . براي انجام  آزمايش سوزن به كار گرفته شده بزرگتر و متفاوت  مي باشد. متخصص بلافاصله بعد از انجام آزمايش ، با فشاري كه به محل ورود سوزن انجام مي دهد، از خونريزي  جلوگيري كرده و با يك بانداژ محل زخم را مي پوشاند.به بيمار در زمان انجام آزمايش داروي بي حسي تزريق شده است بنابراين لازم است 10 تا 15 دقيقه درهمان حالت دراز كشيده به پشت باشد، با گذشت مدتي اندك، مي تواند دوباره فعاليت روزانه خود را انجام دهد . بيمار با مصرف داروي آرامبخش بعد از نمونه برداري به اتاق ريكاوري منتقل مي شود و چون باعث اختلال در حافظه و دير پاسخ دادن به واكنش ها مي شود، در نتيجه نياز به يك نفر كمك و همراهي براي بازگشت به منزل را دارد.

 

مراقبت هاي بعد از آزمايش

بعد از انجام آزمايش، استحمام و شنا  به مدت 24 ساعت براي بيمار ممنوع است. بعد از زمان طي شده محل بانداژ را مي توانيد مرطوب كنيد. اگرموضوع دچار خونريزي شد و با فشار دست نيز اين خونريزي متوقف نشد، با پزشك مراقب بهداشتي تماس بگيريد. در صورت مشاهده هريك از موارد زير نيز با پزشك خود مراتب را در ميان بگذاريد.

  • در صورت مشاهده درد و ناراحتي شديد
  • محل آزمايش دچار تورم شود.
  • تب شديد و مزمن
  • مشاهده تغيير رنگ و قرمزي محل آزمايش

اگرچه بعد از انجام آزمايش مجاز به انجام كار هاي روزمره خود هستيد اما از فعاليت شديد و ورزشبراي 1 تا 2 روز خود داري كنيد تا مانع خونريزي شود.

انجام اين آزمايش نياز به آمادگي خاصي نداردو به صورت سرپايي انجام مي شود اما بد نيست، قبل از آزمايش با پزشك خود در مورد داروهايي كه استفاده مي كنيد، مشورت كرده وطبق نظر پزشك خود روند مصرف داروها و مكمل ها را جويا شويد. اگر دچار استرس و نگراني مي شويد با پزشك حتما هماهنگ كنيد يا مورد آزمايش عصبي در پيش روي خود داريد پزشك را درجريان بگذاريد. آزمايش و نمونه مغز استخوان براي دريافت اطلاع از وضعيت شما، به آزمايشگاه فرستاده مي شود و ممكن است چند روز طول بكشد. متخصص هماتولوژيست نمونه را از نظر سلامت ، و تعداد سلول هاي خوني بررسي مي كند و موارد مشكوك نظير وجود سلول هاي غير طبيعي را مشاهده مي كند. نتيجه اين آزمايش براي تشخيص يا رد بيماري، پيشرفت و درمان بيماري ضروري مي باشد و جهت تكميل پروسه پزشكي ممكن است، احتياج به آزمايشات بيشتر براي بيمار داشته باشد.

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

80 − = 73