پیوند کلیه و هر آنچه باید بدانید !

  • نوشته شده توسط فاطمه مهربان
  • 14 / 12 / 1400

پیوند کلیه یک روش جراحی برای قرار دادن کلیه سالم از اهدا کننده زنده یا فوت شده به فردی است که کلیه‌هایش دیگر به درستی کار نمی‌کنند. کلیه‌ها دو اندام لوبیایی شکل هستند که در هر طرف ستون فقرات درست زیر قفسه سینه قرار دارند که هر کدام به اندازه یک مشت است. عملکرد اصلی آنها فیلتر کردن و حذف مواد زائد، مواد معدنی و مایعات از خون با استفاده از تولید ادرار است.

وقتی کلیه‌های شما این قابلیت فیلتر کردن را از دست می‌دهند، سطوح مضر مایعات و مواد زائد در بدن شما جمع می‌شود که می‌تواند فشار خون شما را افزایش داده و منجر به نارسایی کلیه شود (مرحله نهایی بیماری کلیوی). مرحله نهایی بیماری کلیوی زمانی رخ می‌دهد که کلیه‌ها حدود 90 درصد از توانایی خود را برای عملکرد طبیعی از دست بدهند. علل شایع بیماری کلیه در مرحله نهایی عبارتند از:

  • دیابت
  • فشار خون بالا مزمن و کنترل نشده
  • گلومرولونفریت مزمن: التهاب و زخم نهایی فیلترهای کوچک درون کلیه‌ها (گلومرول)
  • بیماری کلیه پلیکیستیک (PKD)

افراد مبتلا به بیماری کلیوی در مرحله نهایی باید از طریق دستگاه (دیالیز) یا پیوند کلیه مواد زائد را از جریان خون خود خارج کنند تا زنده بمانند. در تیم آزمایش آنلاین، مشاوران متخصص مراقبت‌های بهداشتی که در بسیاری از تخصص‌های پزشکی آموزش دیده‌اند، به عنوان یک تیم با هم کار می‌کنند تا از نتایج مطلوب پیوند کلیه شما اطمینان حاصل کنند.

 

 

داشتن تمام این تخصص‌های فوق تخصصی در یک مکان واحد، متمرکز بر شما، به این معنی است که شما فقط یک نظر دریافت نمی‌کنید، بلکه مراقبت از شما در میان تیم ویزیت پزشک در منزل مورد بحث قرار می‌گیرد، نتایج آزمایش شما به سرعت در دسترس خواهد بود، قرار ملاقات‌ها با هماهنگی برنامه ریزی شده و پیوند شما انجام می‌شود. تیم مراقبت با هم کار می‌کنند تا تعیین کنند چه چیزی برای شما بهتر است.

انواع پیوند کلیه

پیوند کلیه انواع مختلف دارد که نحوه انجام آنجا با توجه به نوع آن متفاوت است. علائم بعد از پیوند کلیه، دوره نقاهت و مراقبت از بیمار اغلب ممکن است در انواع پیوند کلیه متفاوت باشد. در ادامه به توضیح انواع این پیوند با جزئیات کامل پرداخته‌ایم.

پیوند کلیه از اهداکننده متوفی

پیوند کلیه از اهداکننده متوفی زمانی است که کلیه فردی که اخیراً فوت کرده است با رضایت خانواده یا با استفاده از کارت اهدا کننده فرد، از وی خارج شده و در گیرنده‌ای قرار می‌گیرد که کلیه‌هایش از کار افتاده و دیگر به درستی کار نمی‌کند و نیاز به پیوند کلیه دارد.

کلیه اهدایی یا روی یخ ذخیره می‌شود یا به دستگاهی متصل می‌شود که اکسیژن و مواد مغذی را تا زمانی که کلیه به گیرنده پیوند زده شود، تامین می‌کند. اهداکننده و گیرنده اغلب در همان منطقه جغرافیایی مرکز پیوند هستند تا مدت زمانی که کلیه در خارج از بدن انسان قرار دارد به حداقل برسد.

تنها یک کلیه اهدایی برای تامین نیازهای بدن مورد نیاز است. به همین دلیل، فرد زنده می‌تواند کلیه اهدا کند و پیوند کلیه از اهداکننده زنده جایگزینی برای پیوند کلیه اهداکننده متوفی است. به طور کلی، حدود دو سوم از حدود 20000 پیوند کلیه که هر سال در ایالات متحده انجام می‌شود، پیوند کلیه از اهداکننده متوفی است و مابقی پیوند کلیه از اهداکنندگان زنده است. تقاضا برای کلیه‌های اهداکننده فوت شده بسیار بیشتر از عرضه است. لیست انتظار از نزدیک به 58000 نفر در سال 2004 به بیش از 92000 نفر در سال 2017 رسیده است.

چرا این نوع از پیوند کلیه انجام می‌شود؟

افراد مبتلا به بیماری کلیوی در مرحله نهایی باید از طریق دستگاه (دیالیز) یا پیوند کلیه مواد زائد را از جریان خون خود خارج کنند تا زنده بمانند. برای اکثر افراد مبتلا به بیماری کلیوی پیشرفته یا نارسایی کلیه، پیوند کلیه درمان ارجح است. پیوند کلیه در مقایسه با طول عمر تحت دیالیز، خطر مرگ کمتر، کیفیت زندگی بهتر و محدودیت‌های غذایی کمتری نسبت به دیالیز دارد.

خطرات سلامتی مرتبط با پیوند کلیه شامل مواردی است که مستقیماً با خود جراحی، رد عضو اهداکننده و عوارض جانبی مصرف داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی مورد نیاز برای جلوگیری از رد کلیه اهدایی توسط بدن شما مرتبط است. این خطرات شامل نرخ بالاتر عفونت و برخی از انواع سرطان است.

چه انتظاری می‌توان از این پیوند کلیه داشت؟

 

 

اگر مشاوره پزشکی شما پیوند کلیه را توصیه کند، ممکن است به مرکز پیوند ارجاع داده شوید یا به تنهایی یک مرکز پیوند را انتخاب کنید. شما توسط مرکز پیوند ارزیابی می‌شوید تا مشخص شود که آیا به عنوان کاندید پیوند کلیه پذیرفته شده‌اید یا خیر. هر مرکز پیوند معیارهای واجد شرایط بودن خود را دارد.

اگر اهداکننده زنده سازگار برای پیوند کلیه در دسترس نباشد، نام شما در لیست انتظار پیوند کلیه برای دریافت کلیه از اهداکننده متوفی قرار می‌گیرد. هرکسی که منتظر عضو اهداکننده متوفی است، در فهرست انتظار (انتظار ملی که توسط شبکه تدارکات و پیوند اعضا (OPTN) نگهداری می‌شود، در خارج از ایران) ثبت می‌شود. شبکه متحد برای به اشتراک گذاری اعضای بدن (UNOS)، یک گروه غیرانتفاعی خصوصی، OPTN را از طریق قراردادی با دولت ایالات متحده اداره می‌کند.

فاکتورهای اضافی مورد استفاده در تطبیق کلیه‌های اهداکننده متوفی شامل تطابق نوع خون و بافت و مدت زمانی است که داوطلب در لیست انتظار سپری کرده است. ارگان موردنظر بر این سیستم نظارت می‌کند تا اطمینان حاصل کند که هرکسی که منتظر یک ارگان (عضوی از بدن برای پیوند) است، واجد شرایط ترین فرد برای دریافت کلیه است.

برخی از افراد ظرف چند ماه یک کلیه برای پیوند دریافت می‌کنند و برخی دیگر ممکن است چندین سال صبر کنند. در حالی که در لیست هستید، معاینات دوره‌ای سلامتی خواهید داشت تا مطمئن شوید که هنوز کاندید مناسبی برای پیوند هستید. هنگامی که کلیه اهداکننده متوفی سازگار در دسترس قرار گرفت، مرکز پیوند به شما اطلاع داده خواهد شد. شما باید آماده باشید تا فوراً برای ارزیابی نهایی پیوند به مرکز بروید. اگر نتایج ارزیابی نهایی پیوند رضایت بخش باشد، جراحی پیوند کلیه می‌تواند بلافاصله انجام شود.

پیوند کلیه از اهداکننده زنده

پیوند کلیه اهداکننده زنده زمانی است که کلیه از اهداکننده زنده برداشته می‌شود و در گیرنده‌ای قرار می‌گیرد که کلیه‌هایش دیگر به درستی کار نمی‌کنند. تنها یک کلیه اهدایی برای جایگزینی دو کلیه از کار افتاده مورد نیاز است که پیوند کلیه از اهداکننده زنده را جایگزین پیوند کلیه اهداکننده متوفی می‌کند. حدود یک سوم تمام پیوندهای کلیه انجام شده در ایالات متحده پیوند کلیه از اهداکنندگان زنده است. دو سوم دیگر شامل کلیه اهداکنندگان فوت شده است.

چرا این نوع از پیوند کلیه صورت می‌گیرد؟

در مقایسه با پیوند کلیه اهداکننده متوفی، مزایای پیوند کلیه اهداکننده زنده عبارتند از:

  • صرف زمان کمتر در لیست انتظار که می‌تواند از عوارض احتمالی و بدتر شدن سلامت گیرنده جلوگیری کند.
  • اجتناب بالقوه از دیالیز در صورتی که شروع نشده باشد
  • نرخ بقای کوتاه مدت و بلندمدت بهتر
  • خطرات پیوند کلیه اهداکننده زنده مشابه خطر پیوند کلیه از اهداکننده متوفی است. آنها شامل خطرات مرتبط با جراحی، رد عضو و عوارض جانبی داروهای ضد رد می‌شوند.

 

 

 

 

چه انتظاری می‌توان از این پیوند کلیه داشت؟

پیوند کلیه از اهداکننده زنده معمولاً شامل یک کلیه اهدایی از کسی است که می‌شناسید، مانند یکی از اعضای خانواده، دوست یا همکار. اعضای خانواده که از نظر ژنتیکی مرتبط هستند به احتمال زیاد اهداکنندگان کلیه زنده سازگار هستند. علاوه بر این، این امکان نیز وجود دارد که یک اهدا کننده کلیه زنده، فردی باشد که شما نمی‌شناسید، که به این حالت اهدا کننده کلیه زنده غیر مستقیم گفته می‌شود.

هم شما و هم اهداکننده کلیه زنده شما مورد ارزیابی قرار می‌گیرید تا مشخص شود که آیا عضو اهدا کننده با شما مطابقت دارد یا خیر. به طور کلی، نوع خون و بافت شما باید با اهداکننده سازگار باشد. با این حال، حتی اگر اهداکننده شما همسان نباشد، در برخی موارد ممکن است پیوند موفقیت آمیز با درمان پزشکی اضافیو کمک مشاوره پزشکی تلفنی قبل و بعد از پیوند برای حساسیت زدایی از سیستم ایمنی بدن و کاهش خطر رد پیوند امکان پذیر باشد.

اگر اهداکننده زنده کلیه با شما سازگار نیست، مرکز پیوند ممکن است به شما و اهداکننده کلیه این شانس را بدهد که در برنامه اهدای زوجی شرکت کنید. در اهدای جفت عضو زنده، اهداکننده شما کلیه را به فرد دیگری که سازگار است می‌دهد. سپس یک کلیه سازگار از اهداکننده گیرنده دریافت می‌کنید. هنگامی که با اهداکننده کلیه زنده مطابقت پیدا کردید، پروسه پیوند کلیه از قبل برنامه ریزی می‌شود. جراحی اهدای کلیه (نفرکتومی اهدایی) و پیوند شما معمولاً در همان روز انجام می‌شود.

پیوند کلیه پیشگیرانه

پیوند کلیه پیشگیرانه زمانی است که قبل از اینکه عملکرد کلیه شما بدتر شود تا جایی که نیاز به دیالیز داشته باشید، پیوند کلیه دریافت کنید تا جایگزین عملکرد طبیعی فیلتر کلیه‌ها شود. در حال حاضر، بیشتر پیوند کلیه بر روی افرادی که دیالیز می‌شوند صورت می‌گیرد، زیرا کلیه‌های آن‌ها دیگر قادر به پاکسازی ناخالصی‌ها از خون کافی نیست.

پیوند کلیه پیشگیرانه درمان ارجح برای مرحله نهایی بیماری کلیه در نظر گرفته می‌شود، اما تنها حدود 20 درصد از پیوند کلیه به صورت پیشگیرانه در ایالات متحده انجام می‌شود. عوامل متعددی با نرخ کمتر از حد انتظار پیوند کلیه پیشگیرانه مرتبط است، مانند:

  • کمبود کلیه‌های اهدا کننده
  • عدم دسترسی به مراکز پیوند
  • نرخ پایین ارجاع مشاوره پزشکی برای این روش در میان نامزدهای دارای وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایین تر
  • عدم آگاهی پزشک از دستورالعمل‌های فعلی
  • چرا این کار انجام شده است

مزایای پیوند کلیه پیشگیرانه قبل از دیالیز برای افراد مبتلا به بیماری کلیوی مرحله نهایی عبارتند از:

  • خطر رد کلیه اهداکننده کمتر است
  • نرخ بقای بهبود یافته
  • بهبود کیفیت زندگی
  • هزینه‌های درمانی کمتر
  • پرهیز از دیالیز و محدودیت‌های غذایی مرتبط با آن و عوارض سلامتی

این مزایای پیوند کلیه پیشگیرانه به ویژه در میان کودکان و نوجوانان مبتلا به بیماری کلیوی در مرحله پایانی قابل توجه است. خطرات پیوند کلیه پیشگیرانه شامل قرار گرفتن زودهنگام در معرض خطرات مرتبط با جراحی و به طور بالقوه از بین رفتن عملکرد طبیعی کلیه است.

چه انتظاری می‌توان از این پیوند کلیه داشت؟

گر مشاوره پزشکی شما پیوند کلیه پیشگیرانه را توصیه کند، برای ارزیابی به مرکز پیوند ارجاع خواهید شد. شما همچنین می‌توانید یک مرکز پیوند را به تنهایی انتخاب کنید یا یک مرکز را از لیست ارائه دهندگان ترجیحی شرکت بیمه خود انتخاب کنید. در مرکز پیوند، تیم پیوند شما چندین آزمایش را برای تعیین اینکه آیا پیوند کلیه پیشگیرانه برای شما مناسب است یا خیر، انجام خواهد داد. تیم شما عوامل مختلفی را در نظر خواهد گرفت، از جمله:

  • سطح عملکرد کلیه
  • سلامت کلی
  • هر گونه بیماری مزمن پزشکی که ممکن است بر موفقیت پیوند تأثیر بگذارد
  • در دسترس بودن کلیه اهداکننده
  • توانایی پیروی از دستورالعمل‌های ویزیت پزشک در منزل و مصرف داروهای ضد رد تا پایان عمر

اگر برای پیوند کلیه پیشگیرانه تأیید شده باشید و اهداکننده زنده کلیه موجود باشد، عمل پیوند کلیه از اهداکننده زنده برنامه ریزی می‌شود. اگر کلیه اهداکننده زنده در دسترس نباشد، در لیست انتظار پیوند کلیه اهداکننده متوفی قرار می‌گیرید.

 

 

چرا پیوند کلیه انجام می‌شود؟

به طور کلی، پیوند کلیه در مقایسه با یک عمر تحت دیالیز بودن، درمان انتخابی برای نارسایی کلیه است. پیوند کلیه می‌تواند بیماری مزمن کلیه یا بیماری کلیوی مرحله نهایی را درمان کند تا به شما کمک کند احساس بهتری داشته باشید و عمر طولانی تری را در کنار خانواده خود سپری کنید. پیوند کلیه در مقایسه با دیالیز با موارد زیر مرتبط است:

  • کیفیت زندگی بهتر
  • خطر مرگ کمتر
  • محدودیت‌های غذایی کمتر
  • هزینه درمان کمتر

برخی از افراد نیز ممکن است از دریافت پیوند کلیه قبل از نیاز به دیالیز بهره مند شوند، روشی که به عنوان پیوند پیشگیرانه کلیه شناخته می‌شود. اما برای برخی از افراد مبتلا به نارسایی کلیه، پیوند کلیه ممکن است خطرناکتر از دیالیز باشد. شرایطی که ممکن است مانع از واجد شرایط بودن شما برای پیوند کلیه شود عبارتند از:

  • سن بالا
  • بیماری قلبی شدید
  • سرطان فعال یا اخیراً درمان شده
  • زوال عقل یا بیماری روانی با کنترل ضعیف
  • سوء مصرف الکل یا مواد مخدر
  • هر عامل دیگری که می‌تواند بر توانایی انجام ایمن عمل و مصرف داروهای مورد نیاز پس از پیوند برای جلوگیری از رد عضو تأثیر بگذارد.

تنها یک کلیه اهدا شده برای جایگزینی دو کلیه از کار افتاده مورد نیاز است و پیوند کلیه از اهداکننده زنده را به یک گزینه تبدیل می‌کند. اگر اهداکننده زنده سازگار در دسترس نباشد، ممکن است نام شما در لیست انتظار پیوند کلیه برای دریافت کلیه از اهداکننده متوفی قرار گیرد.

 

 

مدت زمانی که باید برای عضو اهداکننده متوفی صبر کنید به میزان تطابق یا سازگاری بین شما و اهداکننده، زمان دیالیز و لیست انتظار پیوند و بقای مورد انتظار پس از پیوند بستگی دارد. برخی از افراد ظرف چند ماه یک اهداکننده سازگار را دریافت می‌کنند و برخی دیگر ممکن است چندین سال صبر کنند.

پیوند کلیه چه خطراتی دارد؟

پیوند کلیه می‌تواند بیماری‌های پیشرفته کلیه و نارسایی کلیه را درمان کند، اما درمان قطعی نیست. برخی از اشکال بیماری کلیه ممکن است پس از پیوند عود کند. خطرات سلامتی مرتبط با پیوند کلیه شامل مواردی است که مستقیماً با خود جراحی، رد عضو اهداکننده و عوارض جانبی مصرف داروها (ضد رد یا سرکوب کننده‌های ایمنی) مورد نیاز برای جلوگیری از رد کلیه اهدایی توسط بدن شما مرتبط است.

تصمیم گیری در مورد اینکه آیا پیوند کلیه برای شما مناسب است یا خیر، یک تصمیم شخصی است که شایسته تفکر دقیق و در نظر گرفتن خطرات و مزایای جدی و همچنین مشورت با مشاوره پزشکی تلفنی است. تصمیم خود را با دوستان، خانواده و سایر مشاوران مورد اعتماد خود در میان بگذارید.

عوارض جانبی عمل پیوند کلیه

جراحی پیوند کلیه با خطر عوارض قابل توجهی همراه است، از جمله:

  • لخته شدن خون و خونریزی
  • نشت یا انسداد لوله (حالب) که کلیه را به مثانه متصل می‌کند
  • عفونت
  • نارسایی یا رد کلیه اهدایی
  • عفونت یا سرطانی که با کلیه اهدایی قابل انتقال است
  • مرگ، حمله قلبی و سکته مغزی

عوارض جانبی داروهای ضد رد

پس از پیوند کلیه، داروهایی مصرف خواهید کرد که به جلوگیری از رد کلیه اهداکننده توسط بدن کمک می‌کند. این داروها می‌توانند عوارض جانبی مختلفی ایجاد کنند، از جمله:

 

 

  • نازک شدن استخوان (پوکی استخوان) و آسیب استخوان (استئونکروز)
  • دیابت
  • رشد بیش از حد مو یا ریزش مو
  • فشار خون بالا
  • کلسترول بالا

سایر عوارض جانبی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • افزایش خطر ابتلا به سرطان، به ویژه سرطان پوست و لنفوم
  • عفونت
  • پف کردگی (ادم)
  • افزایش وزن
  • آکنه

چگونه برای پیوند کلیه آماده شویم؟

1. انتخاب مرکز پیوند

اگر مشاوره پزشکی تلفنی پیوند کلیه را توصیه کند، به مرکز پیوند ارجاع داده می‌شوید. شما همچنین آزاد هستید که یک مرکز پیوند را به تنهایی انتخاب کنید یا یک مرکز را از لیست ارائه دهندگان ترجیحی شرکت بیمه خود انتخاب کنید. وقتی مراکز پیوند را در نظر می گیرید، ممکن است بخواهید:

  • در مورد تعداد و نوع پیوندهایی که مرکز هر سال انجام می‌دهد، اطلاعات کسب کنید
  • در مورد میزان بقای پیوند کلیه در مرکز پیوند بپرسید
  • مقایسه آمار مراکز پیوند از طریق پایگاه داده نگهداری شده توسط ثبت علمی دریافت کنندگان پیوند
  • دریابید که آیا این مرکز برنامه‌های اهدایی متفاوتی ارائه می‌دهد که ممکن است شانس شما را برای دریافت کلیه اهداکننده زنده افزایش دهد

شما همچنین می توانید در نظر بگیرید:

  • هزینه‌هایی که قبل، حین و بعد از پیوند شما متحمل می‌شوند. هزینه‌ها شامل آزمایشات، تهیه اعضای بدن، جراحی، بستری شدن در بیمارستان و حمل و نقل به مرکز و یا از مرکز برای انجام عمل و قرارهای بعدی خواهد بود.
  • سایر خدمات ارائه شده توسط مرکز پیوند، مانند گروه‌های پشتیبانی، ترتیبات سفر، مسکن محلی برای دوره بهبودی شما و ارجاع به منابع دیگر.
  • تعهد این مرکز به همگامی با آخرین تکنولوژی و تکنیک‌های پیوند که نشان دهنده رشد این برنامه است.

2. ارزیابی

پس از اینکه مرکز پیوند را انتخاب کردید، برای تعیین اینکه آیا شرایط لازم برای پیوند کلیه را دارید یا خیر، مورد ارزیابی قرار می‌گیرید. تیم در مرکز پیوند ارزیابی خواهد کرد که آیا شما:

 

 

  • به اندازه کافی سالم هستید که بتوانید جراحی کنید و داروهای مادام العمر پس از پیوند را تحمل کنید
  • داشتن هر گونه شرایط پزشکی که در موفقیت پیوند اختلال ایجاد کند
  • مایل و قادر به مصرف داروها طبق دستور ویزیت پزشک در منزل هستید و از توصیه‌های تیم پیوند پیروی می‌کنید

فرآیند ارزیابی ممکن است چند روز طول بکشد و شامل موارد زیر است:

  • یک معاینه فیزیکی کامل
  • مطالعات تصویربرداری، مانند اشعه ایکس، ام آر آی یا سی تی اسکن
  • آزمایشات خون
  • ارزیابی روانشناختی
  • هر آزمایش ضروری دیگری که توسط پزشک تعیین شده باشد

پس از ارزیابی شما، تیم پیوند نتایج را با شما در میان می‌گذارد و به شما می‌گوید که آیا به عنوان کاندیدای پیوند کلیه پذیرفته شده‌اید یا خیر. هر مرکز پیوند معیارهای واجد شرایط بودن خود را دارد. اگر در یک مرکز پیوند پذیرفته نشدید، می‌توانید برای سایرین درخواست دهید.

آنچه می‌توانید از پیوند کلیه انتظار داشته باشید

برای گرفتن تصمیم آگاهانه راجع به پیون کلیه لازم است که دید بازتری نسبت به موارد پیش رو داشته باشید. زیرا باعث می‌شود تمام جوانب مربوط به قبل ، حین و بعد از جراحی پیون کلیه را بهتر و دقیق تر بسنجید. در ادامه به طور کامل توضیح داده شده است که مراحل پیوند کلیه به چه صورت است و شما چه انتظاری می‌توانید از این فرایند داشته باشید.

قبل از عمل

1. پیدا کردن یک اهداکننده سازگار

اهداکننده کلیه ممکن است زنده یا مرده، مرتبط یا غیر مرتبط با شما باشد. تیم پیوند شما چندین فاکتور را در هنگام ارزیابی اینکه آیا کلیه اهداکننده مناسب شما خواهد بود یا خیر، در نظر می‌گیرد. آزمایش‌هایی برای تعیین اینکه آیا کلیه اهدایی ممکن است برای شما مناسب باشد یا خیر عبارتند از:

  • گروه خونی: ترجیحاً از اهداکننده‌ای که گروه خونی شما مطابق یا سازگار است، کلیه دریافت کنید. پیوند ناسازگار با گروه خونی نیز امکان پذیر است، اما نیاز به درمان پزشکی اضافی قبل و بعد از پیوند برای کاهش خطر رد عضو دارد. این پیوندها به عنوان پیوند کلیه ناسازگار با ABO شناخته می‌شوند.
  • نوع بافت: اگر گروه خونی شما سازگار است، مرحله بعدی آزمایش تایپ بافتی به نام تایپ آنتی ژن لکوسیت انسانی (HLA) است. این آزمایش نشانگرهای ژنتیکی را مقایسه می‌کند که احتمال دوام طولانی مدت کلیه پیوندی را افزایش می‌دهد. یک تطابق خوب به این معنی است که کمتر احتمال دارد که بدن شما عضو را پس بزند.
  • کراس مچ: سومین و آخرین آزمایش تطبیق شامل مخلوط کردن نمونه کوچکی از خون شما با خون اهداکننده در آزمایشگاه است. این آزمایش تعیین می‌کند که آیا آنتی بادی‌های موجود در خون شما در برابر آنتی ژن‌های خاص در خون اهدا کننده واکنش نشان می‌دهند یا خیر. کراس مچ منفی به این معنی است که آنها سازگار هستند و بدن شما به احتمال زیاد کلیه اهداکننده را رد نمی‌کند. پیوند کلیه متقاطع مثبت نیز امکان پذیر است، اما نیاز به درمان پزشکی اضافی قبل و بعد از پیوند دارد تا خطر واکنش آنتی بادی‌های شما به اندام دهنده را کاهش دهد.

عوامل دیگری که ممکن است تیم پیوند و یا ویزیت پزشک در منزل شما برای یافتن مناسب ترین کلیه اهداکننده برای شما در نظر بگیرد شامل سن مطابقت، اندازه کلیه و قرار گرفتن در معرض عفونت است.

2. اهدای کلیه از شخص زنده

یافتن یک اهداکننده کلیه زنده و مایل جایگزینی برای انتظار برای در دسترس قرار گرفتن کلیه اهداکننده متوفی سازگار است. اعضای خانواده اهداکنندگان کلیه زنده اغلب سازگار هستند. اما پیوند موفقیت آمیز اهداکننده زنده با کلیه‌های اهدایی از افراد غیر مرتبط مانند دوستان، همکاران یا اعضای جماعت مذهبی نیز رایج است.

همانطور که قبل تر توضیح داده شد، اهدای زوجی نوع دیگری از اهدای کلیه زنده است اگر اهداکننده کلیه مشتاقی داشته باشید که اندام او با شما سازگار نیست یا به دلایل دیگر با آن مطابقت ندارید. به جای اهدای مستقیم کلیه به شما، اهداکننده شما ممکن است کلیه را به فردی بدهد که مطابق بهتری باشد. سپس یک کلیه سازگار از اهداکننده گیرنده دریافت می‌کنید.

در برخی موارد، ممکن است بیش از دو جفت اهداکننده و گیرنده با یک اهداکننده کلیه زنده غیرمستقیم مرتبط شوند تا زنجیره اهدایی را تشکیل دهند که چندین گیرنده از هدیه اهداکننده غیر هدایت‌شده بهره‌مند می‌شوند.

 

 

اگر اهداکننده زنده سازگار در دسترس نباشد، نام شما در لیست انتظار برای کلیه اهداکننده متوفی قرار می‌گیرد. از آنجایی که تعداد کلیه‌های موجود کمتر از افرادی است که منتظر پیوند هستند و لیست انتظار همچنان در حال رشد است. زمان انتظار برای کلیه اهداکننده متوفی معمولاً چند سال است.

3. سالم ماندن

چه منتظر یک کلیه اهدایی باشید یا جراحی پیوند شما از قبل برنامه ریزی شده باشد، برای سالم ماندن تلاش کنید. سالم بودن و تا حد امکان فعال بودن می‌تواند احتمال آمادگی شما را برای جراحی پیوند در زمانی که زمانش فرا رسید را افزایش دهد. همچنین ممکن است به سرعت بخشیدن به بهبودی شما پس از جراحی کمک کند. بدین خاطر موارد زیر را حتما رعایت کنید:

  • داروهای خود را طبق دستور مصرف کنید.
  • دستورالعمل‌های رژیم غذایی و ورزش خود را دنبال کنید.
  • سیگار نکشید و اگر برای ترک سیگار نیاز به کمک دارید، با مشاوره پزشکی تلفنی خود صحبت کنید.
  • تمام قرار ملاقات‌ها را با تیم مراقبت‌های بهداشتی خود نگه دارید.
  • در فعالیت‌های سالم از جمله استراحت و گذراندن وقت با خانواده و دوستان خود بمانید.
  • با تیم پیوند خود در تماس باشید و آنها را از هرگونه تغییر مهم در سلامت خود مطلع کنید.
  • اگر منتظر یک کلیه اهدایی هستید، مطمئن شوید که تیم پیوند همیشه می‌داند چگونه با شما تماس بگیرد.
  • مدارک بیمارستانی خود را در دسترس داشته باشید و از قبل برای انتقال به مرکز پیوند هماهنگی کنید.

در طول جراحی پیوند کلیه

پیوند کلیه با بیهوشی عمومی انجام می‌شود، بنابراین در طول عمل بیدار نیستید. تیم جراحی ضربان قلب، فشار خون و سطح اکسیژن خون شما را در طول عمل کنترل می‌کند.

در حین جراحی

جراح یک برش در قسمت پایینی یک طرف شکم شما ایجاد می‌کند و کلیه جدید را در بدن شما قرار می‌دهد. در صورتی که کلیه‌های خود شما باعث عوارضی مانند فشار خون بالا، سنگ کلیه، درد یا عفونت شوند، در جای خود باقی می‌مانند.

رگ‌های خونی کلیه جدید به رگ‌های خونی در قسمت پایین شکم، درست بالای یکی از پاهای شما متصل می شوند. حالب کلیه جدید، لوله‌ای که کلیه را به مثانه متصل می‌کند، را به مثانه شما متصل است.

بعد از عمل

پس از پیوند کلیه، می‌توانید انتظار داشته باشید که:

چند روز تا یک هفته را در بیمارستان بگذرانید. پزشکان و پرستاران وضعیت شما را در ناحیه بهبود پیوند بیمارستان زیر نظر دارند تا علائم عوارض را مشاهده کنند. کلیه جدید شما مانند کلیه‌های خودتان در زمانی که سالم بودند ادرار تولید می‌کند. اغلب این مورد بلافاصله شروع می‌شود. در موارد دیگر ممکن است چند روز طول بکشد و ممکن است به دیالیز موقت نیاز داشته باشید تا کلیه‌های جدید شما به درستی کار کنند.

در حین بهبودی، انتظار درد در اطراف محل برش را داشته باشید. اکثر دریافت کنندگان پیوند کلیه می‌توانند در عرض هشت هفته پس از پیوند به سر کار و سایر فعالیت‌های عادی خود بازگردند. تا زمان بهبودی زخم (معمولاً حدود شش هفته پس از جراحی) از بلند کردن اجسام با وزن بیش از 10 پوند یا ورزش به جز راه رفتن خودداری کنید.

با ادامه دوران نقاهت، معاینات مکرر داشته باشید. پس از خروج از بیمارستان، نظارت دقیق برای چند هفته ضروری است تا بررسی شود که کلیه جدید شما چقدر خوب کار می‌کند و مطمئن شوید که بدن شما آن را پس نمی‌زند. ممکن است چندین بار در هفته نیاز به آزمایش خون داشته باشید و در هفته‌های بعد از پیوند، داروهای خود را تنظیم کنید. در طول این مدت، اگر در شهر دیگری زندگی می‌کنید، ممکن است لازم باشد مقدمات اقامت در نزدیکی مرکز پیوند را فراهم کنید.

تا آخر عمر دارو مصرف کنید. پس از پیوند کلیه، تعدادی دارو مصرف خواهید کرد. داروهایی به نام سرکوب‌کننده‌های ایمنی (داروهای ضد دفع) به سیستم ایمنی بدن شما کمک می‌کنند تا کلیه جدید را مورد حمله قرار ندهد و آن را دفع نکند. داروهای اضافی به کاهش خطر سایر عوارض، مانند عفونت، پس از پیوند کمک می‌کنند.

 

 

نتایج جراحی پیوند کلیه

پس از پیوند موفقیت آمیز کلیه، کلیه جدید شما خون را فیلتر می‌کند و دیگر نیازی به دیالیز نخواهید داشت. برای جلوگیری از رد کلیه اهدایی توسط بدن، به داروهایی برای سرکوب سیستم ایمنی بدن نیاز دارید. از آنجایی که این داروهای ضد رد بدن شما را در برابر عفونت آسیب پذیرتر می‌کنند، ویزیت پزشک در منزل ممکن است داروهای ضد باکتری، ضد ویروسی و ضد قارچی را نیز تجویز کند.

مهم است که تمام داروهای خود را طبق دستور مشاوره پزشکی مصرف کنید. اگر داروهایتان را حتی برای مدت کوتاهی نادیده بگیرید، ممکن است بدنتان کلیه جدیدتان را پس بزند. اگر عوارض جانبی دارید که مانع از مصرف داروهایتان می‌شود، فوراً با تیم پیوند خود تماس بگیرید. پس از پیوند، خودآزمایی پوست و معاینه با متخصص پوست برای غربالگری سرطان پوست و به روز نگه داشتن غربالگری سرطان دیگر به شدت توصیه می‌شود.

میزان موفقیت پیوند کلیه

اگر کلیه جدید شما از کار بیفتد، می‌توانید دیالیز را از سر بگیرید یا پیوند دوم را در نظر بگیرید. همچنین ممکن است تصمیم بگیرید که درمان را قطع کنید. اگر تصمیم به قطع درمان دارید، مشاوره پزشکی می‌تواند به شما داروهایی بدهد که به کاهش علائم شما کمک کند. این تصمیم به سلامت فعلی شما، توانایی شما در تحمل جراحی و انتظارات شما از آن بستگی دارد.

مقابله و حمایت

این طبیعی است که در هنگام انتظار برای پیوند احساس اضطراب یا غرق شدن داشته باشید یا در مورد طرد شدن، بازگشت به کار یا سایر مسائل پس از پیوند ترس داشته باشید. دریافت حمایت دوستان و اعضای خانواده می‌تواند به شما کمک کند با این دوران استرس زا کنار بیایید. تیم پیوند شما همچنین می‌تواند با سایر منابع مفید و استراتژی‌های مقابله ای در طول فرآیند پیوند به شما کمک کند، مانند:

  • پیوستن به یک گروه حمایتی برای گیرندگان پیوند. صحبت با دیگرانی که تجربه مشابه با شما را به اشتراک گذاشته‌اند، می‌تواند ترس و اضطراب را کاهش دهد.
  • تجربیات خود را در شبکه‌های اجتماعی به اشتراک بگذارید. تعامل با دیگرانی که تجربه مشابهی داشته‌اند ممکن است به شما کمک کند تا با شرایط در حال تغییر خود سازگار شوید.
  • یافتن خدمات توانبخشی. اگر در حال بازگشت به کار هستید، مددکار اجتماعی شما ممکن است بتواند شما را با خدمات توانبخشی ارائه شده و مشاوره پزشکی تلفنی آشنا کند.
  • تعیین اهداف و انتظارات واقع بینانه. توجه داشته باشید که زندگی پس از پیوند ممکن است دقیقاً مانند زندگی قبل از پیوند نباشد. داشتن انتظارات واقع بینانه در مورد نتایج و زمان بهبودی می‌تواند به کاهش استرس کمک کند.
  • آموزش دادن به خود. تا آنجا که می‌توانید در مورد شرایط پزشکی و نوع پیوند کلیه خود بیاموزید و در مورد چیزهایی که نمی‌دانید سؤال کنید. دانش و آگاهی توانمند است.

 

 

رژیم و تغذیه

پس از پیوند کلیه، ممکن است لازم باشد رژیم غذایی خود را تنظیم کنید تا کلیه جدید خود را سالم نگه دارید و عملکرد خوبی داشته باشید. محدودیت‌های غذایی کمتری نسبت به زمانی که قبل از پیوند تحت درمان دیالیز قرار می‌گرفتید، خواهید داشت، اما همچنان ممکن است نیاز به تغییراتی در رژیم غذایی داشته باشید.

تیم پیوند شما شامل یک متخصص تغذیه است که می‌تواند در مورد نیازهای تغذیه و رژیم غذایی شما صحبت کند و به سوالات شما پس از پیوند پاسخ دهد. برخی از داروهای شما ممکن است اشتهای شما را افزایش داده و افزایش وزن را آسان تر کند. اما رسیدن و حفظ وزن سالم از طریق رژیم غذایی و ورزش برای گیرندگان پیوند به همان اندازه که برای سایرین به منظور کاهش خطر بیماری قلبی، فشار خون بالا و دیابت مهم است، حائز اهمیت است.

ممکن است لازم باشد میزان کالری مصرفی خود را پیگیری کنید یا غذاهای پر قند و چربی را محدود کنید. متخصص تغذیه شما همچنین چندین گزینه و ایده‌های غذایی سالم را در اختیار شما قرار می‌دهد تا در برنامه غذایی خود از آنها استفاده کنید. توصیه‌های متخصص تغذیه پس از پیوند کلیه ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • خوردن حداقل پنج وعده میوه و سبزیجات در روز
  • اجتناب از گریپ فروت و آب گریپ فروت به دلیل اثر آن بر گروهی از داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی (مهارکننده های کلسینورین)
  • داشتن فیبر کافی در رژیم غذایی روزانه
  • نوشیدن شیر کم چرب یا خوردن سایر محصولات لبنی کم چرب، که برای حفظ سطح بهینه کلسیم و فسفر مهم است.
  • خوردن گوشت بدون چربی، مرغ و ماهی

متخصص تغذیه شما همچنین ممکن است رعایت موارد زیر را توصیه کند:

  • رعایت رژیم غذایی کم نمک و کم چرب
  • پیروی از دستورالعمل‌های ایمنی مواد غذایی
  • با نوشیدن آب کافی و سایر مایعات هر روز هیدراته بمانید

 

 

ورزش برای افراد با پیوند کلیه

پس از بهبودی و جراحی پیوند، ورزش و فعالیت بدنی باید بخشی منظمی از زندگی شما باشد تا به بهبود سلامت کلی جسمی و روانی خود ادامه دهید. پس از پیوند، ورزش منظم به افزایش سطح انرژی و افزایش قدرت کمک می‌کند. همچنین به شما در حفظ وزن سالم، کاهش استرس و جلوگیری از عوارض رایج پس از پیوند مانند فشار خون بالا و سطح کلسترول کمک می‌کند.

تیم پیوند شما یک برنامه فعالیت بدنی را بر اساس نیازها و اهداف فردی شما توصیه می‌کند. بلافاصله پس از پیوند، باید تا جایی که می‌توانید راه بروید. به تدریج، فعالیت بدنی بیشتری را در زندگی روزمره خود وارد کنید، از جمله شرکت در حداقل 30 دقیقه ورزش متوسط ​​در پنج روز در هفته.

پیاده روی، دوچرخه سواری، شنا، تمرینات قدرتی کم ضربه و سایر فعالیت‌های بدنی که از آن لذت می برید، همگی می‌توانند بخشی از یک سبک زندگی سالم و فعال پس از پیوند باشند. اما حتماً قبل از شروع یا تغییر برنامه تمرینی پس از پیوند، با مشاوره پزشکی تلفنی خود مشورت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *